Stacja Pogody
Warszawa Praga-Północ

Szerokość 52°15'43"N Długość 21°01'22"E Wysokość 110m n.p.m.

Temperatura odczuwalna (wind chill)
Obliczana jest, w zależności od modelu, na podstawie aktualnej temperatury powietrza, wilgotności i siły wiatru. Określa ona jakie odczucie termiczne wystąpi przy danych warunkach pogodowych.
Wzór wind chill:
Twc = 0,045 * (5,27**0,5 + 10,45 - 0,28 * V)*(T - 33) + 33
gdzie:
V - prędkość wiatru w km/h,
T - temperatura aktualna w st. C

Wzór The Australian Bureau of Meteorology dla niskich temperatur:
AT = Ta + 0.33e - 0.70ws - 4.00
Ta = temperatura powietrza (°C)
e = wilgotność względna (hPa)
ws = prędkość podmuchów wiatru (m/s)

Indeks cieplny
(Heat index) Jako miara temperatury odczuwalnej, która wyraża łączny wpływ wysokiej temperatury powietrza i wilgotności względnej na nasze subiektywne odczucie gorąca.
Organizm ludzki zazwyczaj chłodzi się przez pocenie. Ciepło usuwane jest z organizmu poprzez odparowanie tego potu. Jednakże, wilgotność względna zmniejsza szybkość parowania. To skutkuje niższą szybkością usuwania ciepła z ciała, a tym samym powoduje odczucie przegrzania. Obliczany jest według wzoru:
HI =-42.379 + 2.04901523T + 10.14333127R - 0.22475541TR - 6.83783x10-3T2- 5.481717x10-2R2+ 1.22874x10-3T2R + 8.5282x10-4TR2- 1.99x10-6T2R2
gdzie
R - wilgotność względna powietrza
T - temperatura powietrza
Indeks cieplny ma znaczenie tylko w czasie goracych dni. W zimie nie jest brany pod uwagę.

Humidex
Wskaźnik wprowadzony do nauki przez kanadyjskich meteorologów. Opisuje on odczuwanie pogody przez przeciętnego człowieka poprzez wpływ kombinacji dwóch podstawowych czynników jakimi są temperatura i wilgotność.
Oblicza się go ze wzoru: H = T + (0.5555 * (e - 10))
gdzie
T - temperatura powietrza
e - aktualne ciśnienie pary wodnej

Wilgotność względna
Określa stosunek masy pary wodnej znajdującej się w danej objętości w powietrzu do masy pary, która nasyca tę objętość w tej samej temperaturze. Wilgotność względną wyrażamy w procentach.

Podstawa chmur
Obliczana jest ze wzoru: (T-Dp)*122+Alt
gdzie
T - temperatura powietrza
Dp - temperatura punktu rosy
Alt - wysokość stacji w metrach nad poziomem morza

Ciśnienie atmosferyczne
Ciśnienie może być określone względem doskonałej próżni – tzw. ciśnienie bezwzględne, lub względem ciśnienia otoczenia – ciśnienie względne (ciśnienie zredukowane do poziomu morza - czyli takie, jakie wystąpiłoby danego dnia w danym miejscu, gdyby znajdowało się ono na poziomie morza).
Względne obliczane jest według następujacego wzoru:
wzór Pstn - szukane ciśnienie względne
Pa - ciśnienie bezwzgledne
hm - wysokość w metrach, na jakiej umieszczona jest stacja.

Punkt rosy
Temperatura, do jakiej musi zostać schłodzona para wodna zawarta w powietrzu, aby osiągnąć stan przesycenia, czego znakiem jest pojawienie się kropelek wody. Temperatura punktu rosy charakteryzuje wilgotność powietrza.

Przepływ wiatru (Wind Run)
Przepływ wiatru oznacza jaką odległość przebył wiatr w określonym czasie. Na przykład wiatr wiejący z prędkością 10 kilometrów na godzinę przez całą dobę to przepływ 240 kilometrów (prędkość x czas = km). Wartość ta może być użyta na przykład do określenia szybkości parowania wilgoci w określonym obszarze.

Pomiar opadów
Opad mierzymy wysokością warstwy wody, jaka powstałaby na terenie gdyby był szczelny, płaski i nie byłoby parowania.
Najczęściej wielkość opadu wyraża się w milimetrach (mm) lub centymetrach (cm).
1 mm opadu to 1 litr wody (w przypadku śniegu to 1 litr wody powstałej ze stopionego śniegu), który spadł na powierzchnię 1 m2.
1 mm to wartość 1 l/m2
Do pomiarów stacja używa deszczomierza korytkowego.
Składa się on z dwóch symetrycznych zbiorników (korytek) podpartych centralnie. Objętość korytek jest znana. Podczas wystąpienia opadu korytka są wypełniane naprzemiennie. W wyniku napełniania zmienia się ciężar, po całkowitym napełnieniu korytka zachwiana zostaje równowaga i urządzenie przechyla się. Następuje wówczas opróżnienie jednego z korytek, a drugie napełnia się. Rejestrator zlicza liczbę przechyleń urządzenia i na tej podstawie określa się objętości (wysokość) opadu w czasie.
Klasyfikacja opadu wg skali Chomicza
alfa = P / (t)^0.5
gdzie:
alfa - parametr skali Chomicza
P - całkowita wysokość opadu [mm]
t - czas opadu [min]
Skala Chomicza
0 0.0 - 1.0 zwykły deszcz
1 1.01 - 1.40 silny deszcz Ao
2 1.41 - 2.00 deszcz ulewny – I st A1
3 2.01 - 2,82 deszcz ulewny – II st A2
4 2.83 - 4.00 deszcz ulewny - III st A3
5 4.01 - 5.65 deszcz ulewny - IV st A4
6 5.66 - 8.00 deszcz nawalny - V st B1
7 8.01 - 11.30 deszcz nawalny – VI st B2
8 11.31 - 16.00 deszcz nawalny – VII st B3
9 16.01 - 22.61 deszcz nawalny – VIII st B4
10 22.62 - 32.00 deszcz nawalny – IX st B5
11 32.01 - 45.23 deszcz nawalny – X st B6
12 45.24 - 64.00 deszcz nawalny – XI st B7

Prognoza pogody
Do prognozowania pogody używany jest algorytm Zambretti, który próbuje przewidzieć pogodę na następne 12 godzin. Algorytm bazuje na ciśnieniu, jego tendencji, prędkości wiatru, mięsiącu kalendarzowym i półkuli, na której znajduje się stacja.
Formuła została opracowana w 1900 roku i bazuje na latach obserwacji i testów. Teoretycznie osiąga 91% poprawnych wyników w okolicach godziny 9:00 rano.
Autor niniejszej strony stwierdza około 75% dokładności takiej prognozy...

Data juliańska
Jest metodą ciągłej rachuby dni. Wprowadził ją J. Scaliger w roku 1581. Zauważył on, że numery porządkowe trzech starożytnych cykli słonecznych przybierały wartość 1 w roku 4713 p.n.e. Początek rachuby ustalił na południe 1 stycznia tego roku. Obecnie data juliańska ma 7 cyfr, więc aby uprościć zapis wprowadzono zmodyfikowaną datę juliańską MJD, definiowaną jako: MJD=JD-2400000,5. W ten sposób usunięto niewygodę polegającą na tym, że początek każdego dnia juliańskiego przypadał w południe. Data juliańska znajduje zastosowanie w badaniu gwiazd zmiennych, oraz umożliwia szybkie wyznaczenie dnia tygodnia i fazy Księżyca odpowiadających danej dacie. Datę juliańską można obliczyć ze wzoru:
JD = [365.25 * (r + 4716)] + [30.6 * (m + 1)] + b + d + u - 1524.5
r - oznacza numer roku, ale styczeń i luty należy podstawiać jako 13 i 14 miesiąc roku poprzedniego. Lata przed naszą erą traktuje się jako ujemne i zwiększone o jedność.
m - oznacza numer miesiąca.
b - jest wielkością pomocniczą. Dla kalendarza juliańskiego przyjmuje wartość b = 0.
d - oznacza numer dnia.
u - oznacza ułamek doby jaki upłynął według czasu uniwersalnego.

Średnica kątowa
Jest to kąt pomiędzy krawędziami ciała niebieskiego, w którego wierzchołku znajduje się obserwator. Na przykład Słońce obserwowane z Ziemi ma średnicę kątową około 35 minut kątowych.

Chmury
Rodzaj chmury Skrót Nazwa Budulec chmury Piętro występowania
cirrus Ci pierzasta kryształki lodu wysokie
cirrocumulus Cc pierzasto-kłębiasta kryształki lodu wysokie
cirrostratus Cs pierzasto-warstwowa kryształki lodu wysokie
altocumulus Ac średnia kłębiasta kryształki lodu średnie
altostratus As średnia warstwowa krople wody średnie
nimbostratus Ns warstwowa deszczowa (opadowa) krople wody niskie
stratocumulus Sc warstwowo-kłębiasta kryształki lodu niskie
stratus St warstwowa krople wody niskie
cumulus Cu kłębiasta krople wody niskie
cumulonimbus Cb kłębiasta deszczowa (opadowa) krople wody niskie, średnie, wysokie

METAR
METeorological Aerodrome Report – jest to format zakodowanego raportu o pogodzie używany w meteorologii lotniczej i prognozie pogody. Służy do przekazywania, zwykle co pół godziny, rutynowych obserwacji meteorologicznych. Typowy METAR składa się z kilku grup i może zawierać takie informacje jak: oznaczenie lotniska kodem ICAO, dzień miesiąca i czas obserwacji w godzinach i minutach UTC ( Universal Time Clock lub Coordinated Universal Time ), kierunek i prędkość wiatru, widzialność w metrach, zjawiska atmosferyczne, wielkość zachmurzenia (oznaczenie zachmurzenia), wysokość podstawy kolejnych warstw chmur, temperaturę, temperaturę punktu rosy, ciśnienie atmosferyczne.

Algorytm Sagera
Prognozowanie pogody oparte na algorytmie wymyślonym przez Raymonda M Sagera w 1942 roku.
Pozwala przewidzieć pogodę na następne 12/24 godziny w promieniu do 50 kilometrów od obserwatora. Algorytm opiera się na aktualnych odczytach temperatury, ciśnienia i wiatru. Im pomiary są częstsze i przeprowadzane prawidłowo, tym prognoza staje się dokładniejsza (trafność około 70-80%).